Biyografi

Elias Canetti kimdir

Ad Soyad: Osman Girgin Doğum Tarihi: 19 Ekim 1987 Nereli: İzmir Meslekler: ,

Elias Canetti kimdir, Kitleleri derinden etkilemiş Bulgar, sosyolog, deneme, roman ve oyun yazarı.Eserlerini Almanca yazan 1981 yılında Nobel Edebiyat ödülü’nün sahibi oldu.

Elias Canetti, 25 Temmuz 1905‘de Rusçuk‘ta doğdu. Yahudi bir ailenin çocuğu olan Elias, 1911 yılına kadar burada yaşadı. Daha sonra aile önce İngiltere‘ye, babasının ölümüyle de Viyana‘ya taşındı. Böylece Elias, Ladino, Bulgarca, İngilizce ve Fransızcanın yanında Almanca da öğrendi. Gelecekte de eserlerini hep Almanca yazacaktı.

1916‘da Viyana’da kimya öğrenimi gördüğü sıralarda edebiyata da merak salmaya başladı. Buradaki edebiyat çevrelerine yavaş yavaş girmeye başlayan Canetti, 1929 yılında Viyana Üniversitesi‘nden mezun oldu. Bsı ”Dahi Brutus”u yazdı.

1927 yılında Viyana Adalet Sarayı’nın öfkeli bir kalabalık tarafından yakılmasından çok etkilenen yazar, bu tarihten sonra toplumdaki davranış bozuklukları üzerine yazmaya ve araştırmaya başladı.

1928 yılındaki Berlin seyahatinde Bertolt Brecht, Isaak Babel ve George Grosz ile tanıştı. Onlardan da etkilenerek insanın çılgınlıkları üzerine bir çok roman yazdı. 30 yaşında tamamlayacağı ”Körleşme” adlı başyapıtında da yine bundan ilham aldı. 1930’lu yılların başında Amerikalı yazar Upton Sinclair‘in eserlerini çeviren Canetti, 1934 yılında kendisi gibi yazar olan Veza Taubner-Calderon’la evlendi. Bu sırada ”Düğün” ve ”Kibir Komedisi” isimli iki tiyatro oyunu yazdı. ”Kibir Komedisi”, absürd tiyatronun ilk örneklerinden biri olarak görüldü.

Nazilerin Viyana’yı işgal etmelerinden kısa bir süre önce Paris‘e taşınan yazarın 1935 yılında basılan büyük eseri ”Körleşme” Nazi yönetimi tarafından yasaklanan kitaplar arasına girdi. Ama bu eserin başarısını gölgeleyemedi, ”Körleşme” Avrupa ve Amerika’da bir çok edebiyat otoritesinin dikkati çekti ve yoğun ilgi gördü.

Paris’ten Londra‘ya taşınan yazar, 1952 yılında vatandaşlık hakkı kazanarak hayatının büyük bölümünü burda geçirdi. 1960 ylda kafasında olgunlaştırdığı düşüncelerini bir diğer başyapıta dönüştürdü ve ”Kitle ve İktidar” yayınlandı. 1971’de Hera Buschor adında bir restoratörle ikinci kez evlendi. Böylece İsviçre’ye taşınan yazar son yirmi yılını Zürih‘te geçirdi ve 14 Ağustos 1994 yılında burada toprağa verildi. Canetti, vasiyeti üzerine ünlü yazar James Joyce‘un yanına gömüldü.

Nobel Ödülü dahil bir çok ödülün de sahibi olan usta yazar 20. yüzyılın toplum ve insan psikolojisine ışık tutan bir çok değerli eser bırakmıştır.

Başlıca Eserleri

Körleşme (Die Blendung)1935
Düğün (Die Hochzeit) 1932
Kibir Komedisi (Komodie der Eitelkeit) 1934
Sayılı Gün (Die Befristeten) 1956
Kitle ve İktidar (Masse und Macht) 1960
Kurtarılmış Dil (Die Gerettete Zunge) 1977
Kulaktaki Meşale (Die Fackel im Ohr) 1980
İnsanın Sılası (Die Provinz des Menschen) 1973
Sözcüklerin Bilinci (Das Gewissen der Worte) 1975

Ödülleri

Nobel Ödülü,Franz Nabl Ödülü, Nelly Sachs Ödülü, Europa Prato Ödülü, Johann Peter Hebel Ödülü ve Kafka Ödülü.